Widmowe twarze i nieznane wersy ze średniowiecznego manuskryptu
8 kwietnia 2015, 06:30Dzięki promieniowaniu UV i oprogramowaniu do edycji graficznej prof. Paul Russell i doktorantka Myriah Williams z Uniwersytetu w Cambridge odkryli ostatnio niewidoczne gołym okiem rysunki i adnotacje z marginesów "Czarnej księgi z Carmarthen". Obecnie wchodzi ona w skład zbiorów Narodowej Biblioteki Walijskiej i jest najstarszym zachowanym manuskryptem, napisanym w całości w języku walijskim.
Poza bozony i fermiony. Pojawił się dowód na istnienie paracząstek
29 stycznia 2025, 12:55Mechanika kwantowa od dziesięcioleci przyjmuje istnienie dwóch kategorii cząstek: fermionów, które się odpychają, i bozonów, które się przyciągają. Teraz dwóch fizyków-teoretyków dowodzi istnienia nowej klasy kwazicząstek, paracząstek. Kaden Hazzard z Rice University i Zhiyuan Wang z Instytutu Optyki Kwantowej im. Maxa Plancka, przeprowadzili obliczenia, na podstawie których wykazali, że w specyficznych warunkach mogą pojawiać się paracząstki o właściwościach odmiennych od fermionów i bozonów.
Roślinność przyspiesza ogrzewanie się Arktyki?
29 maja 2020, 10:13Arktyka to jedno z najszybciej ocieplających się miejsc na Ziemi. Wiemy, że ocieplanie się przyspieszają roztapiające się śniegi i lody, że przyczynia się do niego zmiana cyrkulacji atmosferycznej. Jest wiele powodów, dla którego to w Arktyce ocieplenie zachodzi wyjątkowo szybko. Teraz naukowcy uważają, że znaleźli dodatkowy czynnik. A są nim... drzewa.
Chemiczne nawozy szkodliwe dla zwierząt
28 sierpnia 2010, 08:33Nawozy sztuczne, zawierające głównie związki azotu, zamieniane są w szkodliwy dla zwierząt wodnych tlenek azotu i to w stężeniach dużo mniejszych, niż dotąd uważane za bezpieczne - dowodzą wyniki badań amerykańskich toksykologów.
Nowy materiał na protezy naczyń
29 kwietnia 2015, 11:12Austriaccy naukowcy opracowali sztuczne naczynia krwionośne ze specjalnego elastomeru. Mają one świetne właściwości mechaniczne i z czasem są zastępowane przez endogenne tkanki, dzięki czemu na końcu otrzymuje się w pełni funkcjonalne nowe naczynie.
Sztuczna inteligencja diagnozuje celiakię równie dobrze jak lekarze
2 kwietnia 2025, 11:15Algorytm sztucznej inteligencji stworzony na University of Cambridge uzyskał 97-procentową dokładność w diagnozowaniu celiakii na podstawie biopsji. System maszynowego uczenia się, który został wytrenowany na zestawie niemal 3400 biopsji pochodzących z czterech szpitali, może znakomicie przyspieszyć pracę lekarzy. Będzie też nieocenioną pomocą w krajach rozwijających się, gdzie bardzo brakuje patologów.
Włosi złapali neutrina z jądra Słońca i potwierdzili zachodzące w nim procesy
25 czerwca 2020, 13:03Dzięki wykryciu neutrin pochodzących z jądra Słońca fizycy byli w stanie potwierdzić ostatni brakujący element opisu fuzji zachodzącej wewnątrz naszej gwiazdy. Potwierdzili tym samym obowiązujący od dziesięcioleci model teoretyczny przewidujący, że część energii słonecznej pochodzi z łańcucha reakcji, w którym udział mają atomy węgla i azotu.
Nocne oświetlenie sprzyja rozwojowi raka
10 września 2010, 10:45Od jakiegoś czasu badania wskazywały, że istnieje związek pomiędzy oświetleniem nocnym a zachorowalnością na nowotwory. Eksperymenty izraelskich naukowców potwierdzają tę zależność.
Naturalny związek nie pozwala utworzyć biofilmu
21 maja 2015, 10:11Trans-chalkon, związek spokrewniony ze składnikami korzenia lukrecji, blokuje działanie enzymu, który umożliwia występującym w jamie ustnej bakteriom Streptococcus mutans tworzenie biofilmu. To ważne, bo wraz z innymi mikroorganizmami S. mutans stanowią główny czynnik etiologiczny próchnicy.
ChatGPT jak człowiek. Zauważono u niego... dysonans poznawczy
29 maja 2025, 10:30Jedną z najważniejszych cech sztucznej inteligencji i to taką, która ma powodować, że będzie ona dla nas niezwykle użyteczna, jest obietnica podejmowania przez nią racjonalnych decyzji. Opartych na faktach i bezstronnej analizie, a nie na emocjach, przesądach czy fałszywych przesłankach. Pojawia się jednak coraz więcej badań pokazujących, że wielkie modele językowe (LLM) mogą działać nieracjonalnie, podobnie jak ludzie. Naukowcy z Wydziałów Psychologii Uniwersytetu Harvarda i Uniwersytetu Nowej Południowej Walii oraz Wydziału Nauk Komputerowych Boston University i firmy Cangrade zauważyli u ChataGPT-4o istnienie... dysonansu poznawczego.

